Software development is een ambacht

AI schrijft code. En eerlijk is eerlijk: steeds beter ook. Sneller, consistenter en soms zelfs verrassend slim. Toch is software development vandaag de dag méér dan ooit een ambacht. Juist nu.

Want hoe geavanceerd AI ook wordt, het echte vak zit niet in het genereren van regels code. Het zit in het begrijpen van wat je bouwt, waarom je het zo bouwt en wat de gevolgen zijn op de lange termijn. Software maken is geen knop die je indrukt. Het is iets wat je leert, oefent, verfijnt en doorgeeft. Net als bij ieder ander ambacht.

Als we willen dat de juniors van vandaag straks net zo goed worden als de seniors van nu — die systemen nog vanaf nul hebben opgebouwd — dan moeten we software development ook zo behandelen.

Een ambacht leer je niet uit een handleiding

Kijk naar klassieke ambachten. Een schilder, timmerman of smid begint niet als meester. Die leert het vak door mee te kijken, te oefenen, fouten te maken en langzaam te begrijpen waarom iets werkt. Of juist niet.

Precies dat geldt ook voor software development.

Code is alleen het zichtbare resultaat. Het echte werk zit in de keuzes daarachter. In architectuur. In het maken van afwegingen. In onderhoudbaarheid, performance, veiligheid en leesbaarheid. In het begrijpen van de context waarin software draait. En vooral: in ervaring.

Dat leer je niet door blind AI-gegenereerde code te accepteren.

AI verandert het gereedschap, niet het vak

AI is geen vervanging van vakmanschap. Het is gereedschap. Net zoals een moderne kwast dat is voor een schilder.

Een developer die alleen leert hoe je goede prompts schrijft, maar niet begrijpt wat er onder de motorkap gebeurt, wordt nooit een echte senior. Net zo min als iemand meester-schilder wordt door alleen een verfspuit vast te houden.

Juist daarom is het belangrijk dat juniors leren waarom code werkt, snappen wat AI genereert en herkennen wanneer het misgaat. En misschien nog wel belangrijker: dat ze durven ingrijpen als iets technisch of inhoudelijk niet klopt.

Dat vraagt tijd. En begeleiding.

Meester en gezel horen bij elkaar

Als software development een ambacht is, dan hoort daar ook een meester-gezel-model bij. Juniors die structureel optrekken met seniors.

Ja, dat kost op korte termijn tijd. En ja, het voelt soms alsof het tempo omlaag gaat. Maar op de lange termijn levert het precies op wat je nodig hebt: continuïteit, kennisborging en teams die niet leunen op een paar ‘helden’.

Waar ervaring en nieuwsgierigheid elkaar ontmoeten, gebeurt iets moois. Seniors brengen context, patronen en rust. Juniors brengen frisse blikken, nieuwe tooling en vaak een natuurlijke nieuwsgierigheid naar AI. Die combinatie is goud waard.

Kennis zit niet in tools, maar in mensen

Er verdwijnt momenteel enorm veel kennis van de arbeidsmarkt. Kennis die nergens staat opgeschreven. Niet in documentatie, niet in tickets en niet in comments. Maar in hoofden.

Wie met ervaren developers werkt, herkent het meteen. Ze zien problemen aankomen voordat ze ontstaan. Ze voelen wanneer een oplossing gaat wringen. Ze weten waarom iets ooit zo gebouwd is — ook al staat het nergens.

Die kennis verdwijnt als je haar niet overdraagt.

Een les uit de praktijk

Ik zie het bij mijn schoonvader. Loodgieter, ruim boven de pensioengerechtigde leeftijd. En toch wordt hij nog steeds gebeld. Door particulieren én bedrijven.

Niet omdat hij harder werkt dan anderen. Maar omdat hij het vak beheerst.

Als we straks niet afhankelijk willen zijn van developers die eigenlijk al met pensioen zouden moeten zijn, moeten we vandaag beginnen met kennisoverdracht. Dat geldt voor loodgieters. En net zo goed voor software developers.

Vakmanschap vraagt ruimte

Software development als ambacht betekent ook dat je ruimte maakt om te leren. Dat code reviews geen vinklijstjes zijn, maar gesprekken. Dat samen programmeren normaal is. Dat fouten mogen, omdat ze onmisbaar zijn om beter te worden.

Ervaring is geen luxe. Het is kapitaal. En onderhoud is net zo belangrijk als opleveren.

Conclusie: behandel software development als het ambacht dat het is

AI gaat niet weg. En dat is maar goed ook. Maar hoe slimmer onze tools worden, hoe belangrijker menselijk vakmanschap wordt.

Als we willen dat de developers van morgen zelfstandig beslissingen nemen, AI kritisch gebruiken en duurzame software bouwen, dan moeten we stoppen met software development behandelen als lopendebandwerk.

Het is een ambacht. Met leermeesters. Met leerlingen. En met trots op het vak.

En die investering begint niet morgen. Die begint vandaag.